Tuesday, May 26, 2009

Species composition and seasonal variation of butterflies in Dalma Wildlife Sanctuary, Jharkhand, India

Sushant Kumar Verma

The Dalma Wildlife Sanctuary is located 10km from Jamshedpur in Jharkhand. It extends over 193km2 in the thick forest of Dalma mountain range, which rises to an elevation of 3,000ft. This wildlife sanctuary is the habitat of many wild animals. Climatic conditions in Dalma are typical of Indian Sal (Shorea robusta) forest. Annual temperature varies from 10°C to 42°C. The hottest months are May and June. The period from November to February is comparatively cool. The maximum rainfall is received during the months of July and August from the South West Monsoon. The natural vegetation comprises of a combination of Sal forest and tropical dry deciduous types.

Information on the butterflies and their seasonal population trends have been recorded for two years and the results are presented in this paper.

Article Reference

Journal of Threatened Taxa

Three additions to the known butterfly (Lepidoptera: Rhopalocera and Grypocera) fauna of Goa, India

Parag Rangnekar & Omkar Dharwadkar

Studies on the fauna of Goa are few. Compared to other fauna the butterflies of the State are fairly well documented. The most dependable study on the butterflies of the Western Ghats has been by Gaonkar (1996) which documents 330 species of which 251 species have been reported from Goa. In recent works, 97 species have been documented from the Bondla Wildlife Sanctuary (Borkar & Komarpant 2004), and 90 common and a few rare species have been depicted by Rangnekar (2007). The State Fauna Series by Zoological Survey of India, Western Regional Station, Pune, follows the compilation by Gaonkar (1996) and enumerates 251 species of butterflies from Goa (Sharma & Borkar 2008).

We have encountered three species not recorded previously from Goa, which takes the total number of butterflies recorded from the state to 254 species.
1. Black-vein Sergeant (Athyma ranga Moore)
2. White-banded Awl (Hasora taminatus (Hübner))
3. Coon (Psolos fuligo (Mabille))

Article Reference

Journal of Threatened Taxa

Emerging Conflicts between Biodiversity Conservation Laws and Scientific Research: the Case of the Czech Entomologists in India


The arrests and subsequent conviction of two Czech entomologists by an Indian court in September 2008 has opened a Pandora’s box of controversy. Petr ˇSv´acha, of the Institute of Entomology at the Biology Centre of the Academy of Sciences of the Czech Republic, and his associate Emil Kuˇcera (an amateur entomologist) were arrested for collection of beetles and butterflies without a valid permit from the Singalila National Park in the Indian state of West Bengal, a violation of the 1972 Indian Wildlife Protection Act and the 2002 Biological Diversity Act. The arrests triggered debate in the global scientific community regarding the implications of biodiversity conservation laws for scientific research (Venkataraman 2008) and underscored the tensions in the three-way relationship between scientific collecting, species conservation, and efforts of nations to protect themselves from biopiracy.

Roughly 1200 scientists from across the world have protested the arrest and have petitioned the government of India for the scientists’ immediate release (Dubey 2008). In determining whether the arrest and conviction of the Czech entomologists erected unreasonable barriers to the access of biological resources for legitimate scientific research two pertinent questions need to be addressed: Were the Indian officials overzealous in arresting the two researchers? And is the scientific community justified in its criticism of conservation laws now that two of its own have broken them?

Article Reference


Tuesday, May 12, 2009

येऊरच्या संपदेत चार नवीन प्रजाती!

शशिकांत कोठेकर
मुंबई, पुण्याकडील हरित क्षेत्र वाढत्या शहरीकरणामुळे कमी होत असताना या परिसरात कीटकांच्या चार नवीन प्रजाती आढळून आल्याने निसर्गप्रेमींत काहीसे उत्साहाचे वातावरण आले आहे.
ठाण्यातील येऊरचे जंगल, मुरूडचे फणसाड अभयारण्य तसेच पुणे शहर या ठिकाणी हे नवीन कीटक आढळून आले आहेत. रातकिडे प्रकारात मोडणारे हे कीटक असून ते निशाचर आहेत. कीटक अभ्यासक अमोल पटवर्धन यांना डॉ. आर.पी. आठल्ये यांच्या मार्गदर्शनाखाली कीटकांवर संशोधन करीत असताना कीटकांच्या चार प्रजाती नव्याने आढळून आल्या. पोलंडहून प्रकाशित होणाऱ्या ‘जिनस’ या आंतरराष्ट्रीय मॅगझिनमध्ये कीटकांच्या नवीन प्रजातींबद्दल शोधनिबंध प्रकाशित झाल्याने कीटक संशोधनाला वेगळे महत्त्व आले आहे.
येऊर हे ठाणे शहरातील जंगल नैसर्गिक विपुलतेने भरलेले आहे. बिबळ्या, हरणे, विविध सरपटणारे प्राणी, फुले, झाडे यांनी हे जंगल समृद्ध आहे. या जंगलात कीटक, झाडे यांच्या अभ्यासासाठी अमोल पटवर्धन अनेकदा जातात. मातकट रंगाचा साधारणत: १४ मिमी लांबीचा कीटक या जंगलात आढळला. इतर कीटकांपेक्षा हा थोडा वेगळा आढळला. त्याचे आकारमान, पद्धती, रंग यानुसार त्याचे ‘पंक्टोडीनियस इंडिकस’ असे शास्त्रीय नामकरण करण्यात आले. या कीटकाच्या अळ्या मातीत असतात. सहा ते बारा महिने अळी राहते. झाडांच्या मुळावर या कीटकाच्या अळ्यांचे पोषण सुरू असते. त्यांच्या शोषणाने झाड मात्र काही दिवसात मरते. अळीतून कीटक बाहेर आला की, पानावर, दगडांवर, पानाच्या- खोडाच्या मागे दिवसा हे कीटक असतात. रात्री मात्र दिव्यांवर उडत हे कीटक येतात. मायक्रोस्कोपखाली पुणे शहरातही असाच रात्री दिव्यांवर येणारा कीटक आढळला. त्याचे नामकरण पंक्टोडिनियस बायफॉरेस्ट करण्यात आले.
इतर दोन कीटक मुरूडच्या फणसाड येथील जंगल परिसरात संशोधन करताना आढळले. मेट्रिअॅलीकस बायकलर व एक्सान्थोपेन्थस तांडेली हे दोन कीटक मुरूडच्या जंगलात आढळले. मेट्रिअॅलीकस बायकलर या कीटकाचे पंख तांब्याच्या रंगाचे असतात. काळे डोके आणि पंख तांबूस रंगाचे अशा द्विरंगात असलेला कीटक १४ ते १५ मिमी लांबीचा असतो, तर एक्सान्थोपेन्थस तांडेली हा कीटक पूर्णपणे काळ्या रंगाचा असतो. फणसाडयेथील जंगलात हे दोन्ही कीटक आढळले.
निवृत्त वन अधिकारी सुधीर तांडेल यांनी कीटकांच्या अभ्यासात अमोलला खूप सहकार्य केले. त्यांच्या सन्मानार्थ या काळ्या रंगाच्या नवीन कीटकाच्या नावात शेवटी सुधीर तांडेल यांचे आडनाव जोडून तांडेली नाव करण्यात आले. पोलंड येथून प्रकाशित होणाऱ्या ‘जिनस’ व इतर मॅगझिनमध्ये अमोलचा शोधनिबंध प्रसिद्ध झाला.

Article on Lokasatta website